ZESPÓŁ PIEŚNI I TAŃCA „ZABOROWIACY”

 

 

 

Historia powstania zespołu.

Inicjatywa wyszła od Koła Gospodyń Wiejskich. Stanisława Dudek, ówczesna szefowa Koła i Aleksandra Flaga tak długo chodziły za sprawą, aż w końcu 4 stycznia 1974r. zarejestrowano Zespół i przy pomocy Powiatowego Domu Kultury w Strzyżowie zaangażowano doń instruktora – choreografa. Został nim Stefan Kłosowicz, znawca folkloru, który, podobnie jak Franciszek Kotula, wędrował po wioskach i dzięki temu ocalił od zapomnienia wiele oryginalnych przyśpiewek i melodii ludowych.

Członkami Zespołu stali się nie tylko mieszkańcy wsi Zaborów, ale także i okolicznych miejscowości.

Ponieważ w Zaborowie nie było kapeli, Kłosowicz skaptował dla Zespołu kapelę z Frysztaka i już po dwóch miesiącach prób pokazał zespół na imprezie z okazji Dnia Kobiet. Radość z występu była ogromna. Mąciła ją jednak świadomość, że tancerze nie prezentują się tak, jak należy, gdyż nie posiadają pełnego kompletu strojów. Jednak co mogli, sami kupili i uszyli. Na resztę trzeba było poczekać.

W drugim roku swojej działalności Zespół zaprezentował się w regionalnych przeglądach zespołów tanecznych.

W 1976r. opiekę merytoryczną nad Zespołem przejął nowo powstały Ośrodek Kultury w Czudcu. Dokonano również zmiany nazwy Zespołu na Zespół Pieśni i Tańca Zaborowiacy. W tym samym czasie, w połowie 1976r., zawiązała się współpraca Zespołu z Kapelą Ludową z Czudca, która trwa do dnia dzisiejszego.

Dzięki pomocy Koła Gospodyń Wiejskich oraz Ochotniczej Straży Pożarnej w Zaborowie zakupiono niewielką część strojów ludowych. Miejscem prób zespołu był Dom Strażaka w Zaborowie.

W 1979r. patronat nad zespołem objęła Rolnicza Spółdzielnia Produkcyjna „Nowa Droga” w Czudcu. Dzięki tej współpracy zespół został doposażony w brakujące elementy strojów. Spółdzielnia objęła także patronat nad Kapelą Ludową, zakupując dla niej instrumenty. Od tej pory Zespół Pieśni i Tańca Zaborowiacy występował z własnymi muzykami, którymi początkowo byli: Stefan Kłosowicz, Stanisław Mliczek, Józef Kania, Władysław Iskrzycki, Władysław Ruszała oraz Stanisław Wajda.

Wspomniany rok był dla Zespołu czasem wytężonej pracy. Zaborowiacy dużo podróżowali, dając wiele koncertów.

Najbardziej owocne w działalności zespołu były lata 1975 – 1981. W tym okresie Zaborowiacy zdobyli wiele nagród i wyróżnień. Najważniejszymi osiągnięciami tego okresu były:

·       Występy podczas Święta Młodości w roku 1975 w Koninie,

·       Udział w Festiwalu Folkloru w 1976r. w Koszycach,

·       Odznaczenie Zespołu Artystycznym Znakiem Jakości przez Wojewodę Rzeszowskiego w 1977r.,

·       Występ podczas Festiwalu Kultury w Medzilaborcach w 1977r.,

·       Udział w Wojewódzkim Przeglądzie Zespołów ARTAMA w roku 1979,

·       Udział w Festiwalu Kultury w Pawlowicach w 1978r.,

·       Udział w Festiwalu Folkloru i Sztuki Ludowej w 1979r. w Płocku,

·       Udział w Festiwalu Kultury Wsi Gorzów – Przytoczna w 1980r.,

·       Udział w Festiwalu Śpiewaków i Kapel w Kazimierzu n/Wisłą w 1981r.,

·       Kilkukrotny udział Zespołu w koncertach powitalnych Światowego Festiwalu Zespołów Polonijnych w Rzeszowie,

·       Spotkania z zespołami polonijnymi biorącymi udział we wspomnianym Festiwalu,

·       Kilkukrotny udział w Dożynkach Wojewódzkich.

W 1980r. zaczęły się kłopoty. Z powodu ciężkiej choroby odszedł od Zespołu Stefan Kłosowicz, a z nim wielu tancerzy. Następnym choreografem został pan Roman Malkiewicz, który musiał niejako zaczynać od początku z nowymi ludźmi. Przepracował z Zespołem około półtora roku i niestety ze względów rodzinnych zrezygnował z pracy. Kolejny choreograf – pan Witold Kopa z Rzeszowa – współpracował z tancerzami jeszcze krócej, gdyż po około siedmiu miesiącach, z powodu trudności z dojazdem, zrezygnował. Na nic zdały się gorączkowe poszukiwania stałego instruktora. W tej, wydawałoby się beznadziejnej sytuacji, w 1983r. odważył się ratować Zespół Jan Błażejowski, związany z Zaborowiakami niemalże od samego początku. Pan Błażejowski, na co dzień pracownik Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej „Nowa Droga” w Czudcu, wahał się długo nad ostatecznym podjęciem decyzji. Lecz w końcu taneczna pasja i obiecana pomoc przemogły wszelkie opory. Ukończył kurs choreograficzny w Rzeszowie i od tej pory mógł z większą odpowiedzialnością prowadzić Zespół.

W tym samym czasie jeden z członków Zespołu, pan Ryszard Dudek, podjął się poprowadzenia tzw. „Małych Zaborowiaków”. Ich próby odbywały się w Szkole Podstawowej w Zaborowie. Dzięki dużej przychylności i serdeczności ze strony ówczesnej pani Dyrektor – Ireny Durlak, można było przygotowywać młodych adeptów tańca i śpiewu.

W następnych latach Zaborowiacy pod kierownictwem choreografa Jana Błażejowskiego oraz akompaniatora Mariana Domaradzkiego, który związał się z zespołem w 1980r., a także towarzyszącej zespołowi kapeli, której członkowie ze względu na podeszły wiek ciągle się zmieniali, występowali na różnych uroczystościach gminnych oraz licznych przeglądach.

Po śmierci Mariana Domaradzkiego Zespołowi akompaniowali: Albert Ficek i Daniel Nowak, a od 2013r. również Grzegorz Szczygieł, który przy Zespole trwa do dnia dzisiejszego.

W 2006r. Zespół Pieśni i Tańca Zaborowiacy otrzymał honorową nagrodę Zarządu powiatu Strzyżowskiego w kategorii „Kultura, Sztuka, Oświata i Ochrona Dziedzictwa Narodowego” za kultywowanie folkloru. Dodatkowo w grudniu 2015r., również od Zarządu Powiatu, zespół otrzymał nagrodę za wybitne osiągnięcia w dziedzinie kultury, za rozpowszechnianie twórczości ludowej.

Mijają kolejne lata i jubileusze. Przez Zespół przewijają się niekiedy całe rodzeństwa z różnych zaborowskich rodzin. Skojarzonych tu zostaje wiele par małżeńskich. I choć przez lata zmieniali się członkowie, zakładając rodziny, zmieniając miejsca zamieszkania, to jednak nadal pozostał w nich sentyment do tańca i Zespołu.

W chwili obecnej Zaborowiacy w swoim dorobku posiadają tańce i przyśpiewki rzeszowskie, pogórzańskie i lasowiackie, a także lubelskie oraz tańce narodowe.

Zespołem Pieśni i Tańca nadal opiekuje się Ośrodek Kultury w Czudcu, w którym, tak, jak w zespole, zmieniała się kadra kierownicza. Od momentu powstania Ośrodka Kultury dyrektorem była Pani Maria Bałchan i to ona sprawowała nad nim opiekę merytoryczną. Jej następczynią została  Pani Lucyna Janaś, która przez lata jako instruktor, a później dyrektor Ośrodka Kultury robiła co mogła, aby dobrze wywiązać się z tych opiekuńczych obowiązków. Nie było to jednak łatwą sprawą. Nie zawsze starczało środków finansowych, a przecież potrzeby były ogromne np.: odnowienie bądź zakupienie nowych strojów dla tancerzy – również kostiumów z innych regionów. Stąd zrodził się pomysł na projekt, którego celem było pozyskanie nowych członków do Zespołu Pieśni i Tańca Mali Zaborowiacy oraz jednocześnie zakup strojów ludowych dla najmłodszych adeptów.

Po odejściu Pani Lucyny Janaś na emeryturę w 2019 roku, funkcję dyrektora objęła Pani Ewa Mitręga-Moskwa. Obecna Pani Dyrektor kontynuuje dzieło swoich poprzedniczek i nadal stara się wspierać Zespół we wszelkich jego działaniach.

 

ZESPÓŁ PIEŚNI I TAŃCA  „MALI  ZABOROWIACY”

Prawdziwym bogactwem i chlubą Zespołu były i są dzieci. To jego skarb. Cechuje je szczerość, otwartość, energia, radość życia. Te wspaniałe i zarazem bardzo autentyczne środki wyrazu scenicznego, zawsze budziły zachwyt widowni.

Mali Zaborowiacy, bo tak ich nazwano, wznowili swoją działalność w 2013r. Od tamtej pory młodzi tancerze zapoznają się, pod okiem instruktorów, z arkanami sztuki tanecznej. Uczą się tańców i przyśpiewek naszego regionu, dobrze się przy tym bawiąc. Z pełnym zaangażowaniem i wyrozumiałością biorą udział zarówno w przygotowaniach do koncertów, jak i w samych koncertach. Jest to nowe pokolenie, które będzie godnie reprezentować Zespół Pieśni i Tańca Zaborowiacy, a tym samym podtrzymywać tradycje Zespołu oraz popularyzować przepiękną polską kulturę ludową.

Choreografem Zespołu przez pewien czas była  Pani Magdalena Tabasz-Mazur, obecnie zespół prowadzi Jan Błażejowski, a akompaniatorem jest Pan Grzegorz Szczygieł.

GRUPA REPREZENTACYJNA  ZESPOŁU PIEŚNI I TAŃCA  „ZABOROWIACY”
W skład grupy  wchodzą uczniowie szkoły podstawowej w Zaborowie, gimnazjum, szkoły średniej a także młodzież pracująca. Grupa na co dzień pracuje pod okiem choreografa Jana Błażejowskiego oraz akompaniatora Grzegorza Szczygła. Choreografię opracowała dr. Jadwiga Madej – Bär , która jest instruktorem, choreografem Zespołu Pieśni i Tańca Resovia Saltans działającego przy Uniwersytecie Rzeszowskim.
W 2018 roku  podczas wakacji jak również w roku szkolnym Pani Jadwiga prowadziła warsztaty dla ZPiT Zaborowiacy, zapoznając członków zespołu z tańcami lubelskimi.

Członkowie zespołu


 

W dniu 28.04.2019 odbyły się warsztaty z zakresu tańców gorlickich, które przeprowadziła dla ZPiT Zaborowiacy Pani Alicja Haszczak- etnochoreograf, Ekspert Polskiej Sekcji C.I.O.F (Conseil International des Organisations de Festivals de Folklore et d’Art Traditionnels (Międzynarodowa Rada Stowarzyszeń Folklorystycznych, Festiwali i Sztuki Ludowej) – CIOFF®.

Podczas tych warsztatów  Pani Alicji  Haszczak  towarzyszyli: Pan Marcin Zych – kierownik artystyczny  ZPiT Połoniny oraz Pan Jacek  Laska – kierownik muzyczny ZPiT Połoniny.